Dodaj do mojej trasy Usuń z mojej trasy

Jagielloński Szlak Unii Lubelskiej - Wzgórze Zamkowe z Kaplicą Trójcy Świętej

Zamek Lubelski to jeden z symboli architektonicznych i historycznych Lublina. Historia tego miejsca jest niezwykle ciekawa. Dostojna i tragiczna zarazem. Uważa się, że na wzgórzu zamkowym już w VI wieku naszej ery istniała wczesnośredniowieczna osada. W XII wieku swoją siedzibę miał tu kasztelan, a w XIII wieku wybudowano istniejącą do dziś wieżę zwaną donżonem. Przełomową datą w dziejach zamku był rok 1341 kiedy nastąpił najazd Tatarów na Lublin. Po tym wydarzeniu król Kazimierz Wielki zdecydował o wystawieniu murowanego zamku w miejscu drewnianego grodu. Na zamku często gościli królowie, wielokrotnie przyjeżdżał tu Władysław Jagiełło a Jan Długosz przez dwa lata opiekował się synami Kazimierza Jagiellończyka. W XVI wieku, za panowania Zygmunta Starego zamek przebudowano. Wybudowana została brama wjazdowa, dobudowano drugie piętro oraz okazałą attykę. Dnia 1 lipca 1569 roku na zamku w Lublinie podczas walnego sejmu Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego, z udziałem króla Zygmunta Augusta została podpisana unia polsko-litewska zwana Unią Lubelską. Była to pierwsza międzypaństwowa unia realna zawarta w Europie. W XVII wieku podczas potopu szwedzkiego, zamek popadł w ruinę. Dopiero w XIX wieku w miejscu zniszczonych budowli zaplanowano budowę gmachu więziennego. Wybudowano okazały obiekt w stylu neogotyckim, który zaprojektował inż. Jan Stompf. Od połowy XIX wieku do 1915 roku trafiali tu głównie więźniowie polityczni wśród nich byli m.in. Aleksander Głowacki (Bolesław Prus) i Andrzej Strug. W latach 1939-1944 Zamek był siedzibą więzienia śledczego gestapo, w którym życie straciło ok. 3000 osób. Największej egzekucji Niemcy dokonali 22 lipca 1944 roku, w przeddzień wyzwolenia Lublina. Zamordowano wtedy blisko 300 więźniów. W latach 1944-1954 na zamku funkcjonowało więzienie NKWD i UB. Przez jego mury przeszło około 35 tysięcy zatrzymanych a życie straciło około 200 osób. W roku 1957 zostało otwarte Muzeum Lubelskie. Zgromadzono tu bogate zbiory w działach, m.in.: archeologicznym, numizmatycznym, militariów czy etnograficznym. W galerii malarstwa eksponowany jest słynny obraz Jana Matejki "Unia Lubelska".

Stojąca na Wzgórzu Zamkowym Kaplica Trójcy Świętej jest unikatowym przykładem zespolenia gotyckiej architektury z rusko-bizantyjskimi freskami. Jest jednym z najcenniejszych zabytków sztuki średniowiecznej w Polsce i w Europie. Kaplica została wzniesiona wraz z zamkiem przez króla Kazimierza Wielkiego w drugiej połowie XIV wieku. Na początku XV wieku, na zlecenie króla Władysława Jagiełły, ruscy malarze pod kierunkiem mistrza Andrzeja pokryli wnętrze kaplicy freskami w stylu rusko-bizantyjskim. Prace zakończono w 1418 roku. Malowidła zostały wykonane stosowaną wówczas techniką tzw. mokrego tynku, na który składała się zaprawa z wapna i drobno ciętych włókien. W ciągu jednego dnia kładziono tyle tynku ile malarz mógł zamalować. Taki sposób malowania był mozolny ale też niezwykle trwały. Kompozycja malowideł została stworzona stosując zasadę hierarchii zstępującej. Na sklepieniu nad prezbiterium umieszczono Trójcę Świętą. Nieco niżej można zobaczyć serafiny, cherubiny, tematy eucharystyczne. W nawie natomiast poczet proroków i cykl ewangeliczny. Całość dopełniają sceny z życia Chrystusa, Maryi i świętych. Ciekawostką jest fakt, że w Kaplicy można zobaczyć dwa z trzech istniejących do dziś portretów króla Jagiełły namalowanych za jego życia. Niezwykłe są też wydrapane w ścianach podpisy, z których dwa pochodzą z roku 1569. Jeden z nich, na obudowie schodów prowadzących na chór zawiera też łaciński napis „unia facta Est cum ducatus Lytwanie” co znaczy „unia z Litwą została zawarta”. Kaplica jest w typie świątyni dwukondygnacyjnej, jednofilarowej rozpowszechnionej w średniowiecznej łacińskiej Europie. Obie kondygnacje mają jednakowy układ przestrzenny. Górna kondygnacja ma kwadratową nawę i wielobocznie wydłużone prezbiterium. Typowo gotyckie, gwiaździste sklepienie wspiera się na potężnym ośmiobocznym filarze. Prezbiterium i nawę oddziela łuk tęczowy.

Wzgórze zamkowe wraz ze Starym Miastem zostały uhonorowane w 2008 roku przez Prezydenta Rzeczpospolitej tytułem Pomnik Historii a Kaplica Trójcy Świętej znalazła posiada Znak Dziedzictwa Europejskiego.

 

 

 

 

 

Moja trasa

Funkcja „Moja trasa” pozwoli Ci w prosty i wygodny sposób zaplanować pobyt w Lublinie. Kliknij i dowiedz się więcej.